Tên tiếng Việt: Bồ công anh, Mũi mác, Rau diếp dại, Rau bồ cóc, Rau bao, Rau mét, Phắc bao, Lin hán (Tày), Lằy mắy kìm (Dao)

Tên khoa học: Lactuca indica L.

Họ: Asteraceae (Cúc)

Công dụng: Bổ, lọc máu, giúp tiêu hoá, tiêu độc, mụn nhọt, áp xe, bắp chuối, rôm xảy, đau vú; còn chữa vết thương nhiễm trùng, đau dạ dày (cả cây sắc uống).

Côngdụng & cách dùng cây dược liệu Bồ Công Anh Việt Nam

Côngdụng & cách dùng cây dược liệu Bồ Công Anh Việt Nam

CÂY BỒ CÔNG ANH VIỆT NAM

  • (Còn gọi là bồ công anh, rau bồ cóc, diếp hoang, diếp dại, mót mét, mũi mác, diếp trời, rau mũi cày).
  • Tên khoa học Lactuca indica L.
  • Thuộc họ Cúc Asteraceae

A. Mô tả cây dược liệu Bồ Công Anh

  • Bồ công anh là một cây nhỏ, cao 0,6m đến lm, có thể cao tới 3m. Thân mọc thẳng, nhãn, không cành hoặc rất ít cành.
  • Lá có nhiều hình dạng; lá phía dưới dài 30cm, rộng 5cm gần như không cuống, chia thành nhiều thùy hay răng cưa thưa, lá phía trên ngắn hơn, nguyên chứ không chia thùy, mép có răng cưa thưa. Bấm lá và thân đều thấy tiết ra nhũ dịch màu trắng đục như sữa, vị hơi đắng.
  • Cụm hoa hình đầu, màu vàng, có loại tím. Có người gọi cây hoa vàng là Hoàng hoa địa đinh và loại hoa tím là Tử hoa địa đinh (tử là màu tím). Cả hai loại đều được dùng làm thuốc.
Côngdụng & cách dùng cây dược liệu Bồ Công Anh Việt Nam

Côngdụng & cách dùng cây dược liệu Bồ Công Anh Việt Nam

B. Phân bố, thu hái và chế biến cây dược liệu Bồ Công Anh

  • Bồ công anh mọc hoang tại nhiều tinh miền bắc nước ta, ít thấy trồng. Việc trồng rất dễ dàng bằng hạt. Mùa trồng vào các tháng 3 – 4 hoặc 9 – 10. Có thể trồng bằng mẩu gốc, sau 4 tháng có thể bắt đẩu thu hoạch.
  • Thường nhân dân ta dùng lá, lá hái về dùng tuơi hay phơi hoặc sấy khô dùng dần. Thường hay dùng tươi. Không phải chế biến gì đặc biệt
  • Một số người hái cả cây, cả rễ cắt nhỏ phơi khô để dùng.
Có thể bạn quan tâm đến:   Công dụng và cách dùng dược liệu Nghể chàm

C. Thành phần hóa học

  • Chưa thấy tài liệu nghiên cứu về cây Lactuca indica L. của ta, theo những tài liệu nước ngoài, tại một số nước người ta có sử dụng và nghiên cứu một số loài Lactuca khác như Lactuca virosa, Lactuca sativa L. (rau diếp của ta ăn) thấy trong có latuxerin là một ete axetic của hai thứ rượu nhị no lactuxerola α,β ngoài ra còn 3 chất đắng có tên axit lacturic, lactucopicrin và lactuxin. Lactucopicnn là este p. hydroxy phenylacetic của lactuxin.

D. Tác dụng dược lý cây dược liệu Bồ Công Anh

  • Theo sự nghiên cứu của nước ngoài, những loại Lactuca nói trên không có độc, có tính chất gây ngủ nhẹ. Nhưng tại những nước này người ta không dùng lá như ở ta, mà dùng chất nhựa mủ phơi khô đen tại như nhựa thuốc phiện để dùng làm thuốc chữa ho trẻ con và dùng chữa cho trẻ con mất ngủ.
  • Cây Lactuca incdica L. của ta chưa thấy tài liệu nghiên cứu.
Có thể bạn quan tâm đến:   Công dụng và cách dùng dược liệu Đa lông

E. Công dụng và liều dùng cây dược liệu Bồ Công Anh

  • Bồ công anh Việt Nam là một vị thuốc kinh nghiệm trong nhân dân để chữa bệnh sung vú, tắc tia sữa, mụn nhọt đang sưng mù, hay bị mụn nhọt, đinh râu.
  • Còn dùng uống trong chữa bệnh đau dạ dày, ăn uống kém tiêu.
  • Liều dùng hàng ngày: 20 đến 40g lá tươi hoặc 10 đến 15g lá khô hay cành và lá khô. Dùng riêng hoặc phối hợp với các vị thuốc khác, thường dùng dưới dạng thuốc sắc có thêm đường cho để uống. Còn dùng giã nát đắp ngoài không kể liều luợng.

Đơn thuốc dân gian có vị bồ công anh

  • Chữa sưng vú, tắc tia sữa: Hái 20 đến 40g lá bồ công anh tươi, rửa sạch, thêm ít muối giã nát, vắt lấy nước uống, bã dùng đắp lên nơi vú sưng đau. Thường chỉ dùng 2-3 lần là đỡ (kinh nghiệm dân gian).
  • Chữa ăn uống kém tiêu, hay bị mụn nhọt: Lá bồ công anh khô 10 đến 15g; nước 600ml (3 bát), sắc còn 200ml ( 1bát) (có thể đun sôi kỹ và giữ sôi trong vòng 15 phút). Uống liên tục trong 3-5 ngày, có thể kéo dài hơn
  • Đơn thuốc chữa đau dạ dày: Lá bồ công anh khô 20g, lá khôi 15g, lá khổ sâm 10g. Thêm 300ml nước, sắc đun sôi trong vòng 15 phút, thêm ít đường vào mà uống (chia 3 lần uống uống ngày). Uống liên tục trong vòng 10 ngày, nghỉ 3 ngày rồi lại tiếp tục cho đến khi khỏi.
    Có thể bạn quan tâm đến:   Công dụng và cách dùng dược liệu Dây mảnh bát
    Chuyên mục: Tra cứu dược liệu